EACC yapata kibali cha kupiga tanji mali ya Oparanya yenye thamani ya Sh28.9m
Tume hiyo inamchunguza aliyekuwa Gavana kwa madai ya ulaghai wa ununuzi na mgongano wa maslahi katika utoaji wa zabuni na Serikali ya Kaunti ya Kakamega kwa kampuni zinazohusishwa naye.
• Tume ya kupambana na ufisadi ilisema uchunguzi ulionyesha kuwa fedha za umma zilipatikana kinyume cha sheria kupitia washirika na washirika wakati wa uongozi wake.
Ni Masaibu zaidi kwa aliyekuwa Gavana wa Kakamega Wycliffe Oparanya huku Tume ya Maadili na Kupambana na Ufisadi (EACC) ikipata maagizo ya kufungia mali yake yenye thamani ya Sh28.9 milioni.
Tume inayoongozwa na Twalib Mbaraka ilipewa kibali cha kufungia mali na Mahakama ya Juu Alhamisi iliyopita, huku uchunguzi ukiendelea kukamilika.
Tume hiyo inamchunguza aliyekuwa Gavana kwa madai ya ulaghai wa ununuzi na mgongano wa maslahi katika utoaji wa zabuni na Serikali ya Kaunti ya Kakamega kwa kampuni zinazohusishwa naye zinazodaiwa kusababisha hasara ya pesa za umma za takriban Sh 1.3 milioni katika Miaka ya Kifedha 2013- 14 hadi 2021-22
Jaji Esther Maina alisema kuwa ameridhika kuwepo kwa mashaka kwamba isipokuwa amri za uhifadhi hazijatolewa, Gavana na walalamikiwa wengine wanaweza, katika kipindi hiki cha kati, kutoa, kuhamisha au kutoa fedha hizo jambo ambalo linaweza kukiuka haki mbele ya mahakama. Tume inakamilisha uchunguzi wake kwa urejeshaji unaokusudiwa wa raia.
Oparanya alihojiwa mnamo Agosti 23 na maafisa wa upelelezi wa Tume ya Maadili na Kupambana na Ufisadi katika Kituo cha Uadilifu pamoja na mwenzi wake kuhusiana na madai ya ubadhirifu wa Sh1.3 bilioni katika kipindi chake cha mihula miwili kama Gavana wa Kaunti ya Kakamega.
Tume ya kupambana na ufisadi ilisema uchunguzi ulionyesha kuwa fedha za umma zilipatikana kinyume cha sheria kupitia washirika na washirika wakati wa uongozi wake.
Mnamo Oktoba, tume ilifichua kuwa ilikuwa imekamilisha uchunguzi dhidi ya Oparanya na kupeleka faili hiyo kwa Mkurugenzi wa Mashtaka ya Umma ili achukuliwe hatua.
Mwenyekiti wa EACC Askofu David Oginde alifichua hayo Jumanne alipofika mbele ya Kamati ya Kitaifa ya Majadiliano kuhusu mazungumzo ya pande mbili iliyoketi katika ukumbi wa Bomas of Kenya.
"Tunapozungumza sasa, tumemaliza uchunguzi wetu kuhusu mtu huyu. Tumepeleka faili hilo kwa Mkurugenzi wa Mashtaka kwa hatua zaidi," alisema.
Mnamo Agosti, EACC ilijitenga na madai ya viongozi wa Azimio kwamba uchunguzi uliohusisha aliyekuwa Gavana wa Kakamega Wycliffe Oparanya na wake zake ulichochewa kisiasa.
EACC imesema inalenga kwa dhati kuwawajibisha watu wote wanaoshukiwa kufuja pesa za umma bila kujali hadhi yao au utiifu wao wa kisiasa.
"EACC itatekeleza majukumu yake kikamilifu chini ya uelekezi wa sheria na hilo halitayumbishwa au kukengeushwa na matamshi kama hayo ya kisiasa," msemaji wa EACC Eric Ngumbi alisema.
Ngumbi alisema kando na Oparanya, EACC kwa sasa inachunguza jumla ya vikao vingine 21 na magavana wa zamani kuhusu ufisadi na uhalifu wa kiuchumi unaohusisha makumi ya mabilioni ya fedha za umma.
Wanakabiliwa na uchunguzi kuhusu ubadhirifu wa fedha za umma, mgongano wa kimaslahi, ulaghai wa ununuzi, ulaghai wa mishahara kupitia wafanyakazi hewa, ulaghai wa bili zinazosubiri kutekelezwa, na kupuuza waziwazi sheria zinazohusiana na usimamizi wa fedha.
Ngumbi alisema kesi hizo ziko katika hatua tofauti za upelelezi na baada ya kumalizika, majalada ya upelelezi yatapelekwa kwa Mkurugenzi wa Mashtaka (DPP) yakiwa na mapendekezo stahiki.